Reading script
110 text units · Original verse markers remain within the text.
॥ १. मधुकैटभवधो नाम प्रथमोऽध्यायः ॥ विनियोगः अस्य श्री प्रथमचरित्रस्य । ब्रह्मा ऋषिः । महाकाली देवता । गायत्री छन्दः । नन्दा शक्तिः । रक्तदन्तिका बीजम् । अग्निस्तत्त्वम् । ऋग्वेदः स्वरूपम् । श्रीमहाकालीप्रीत्यर्थे प्रथमचरित्रजपे विनियोगः ।|| 1. madhukaiṭabhavadho nāma prathamo'dhyāyaḥ|| viniyogaḥ asya śrī prathamacaritrasya| brahmā ṛṣiḥ| mahākālī devatā| gāyatrī chandaḥ| nandā śaktiḥ| raktadantikā bījam| agnistattvam| ṛgvedaḥ svarūpam| śrīmahākālīprītyarthe prathamacaritrajape viniyogaḥ|
Sanskrit
। ध्यानम् । ॐ खड्गं चक्रगदेषुचापपरिघाञ्छूलं भुशुण्डीं शिरः शङ्खं सन्दधतीं करैस्त्रिनयनां सर्वाङ्गभूषावृताम् । नीलाश्मद्युतिमास्यपाददशकां सेवे महाकालिकां यामस्तौत्स्वपिते हरौ कमलजो हन्तुं मधुं कैटभम् ॥
বাংলা
। ধ্যানম্ । ॐ খড্গং চক্রগদেষুচাপপরিঘাঞ্ছূলং ভুশুণ্ডীং শিরঃ শঙ্খং সন্দধতীং করৈস্ত্রিনযনাং সর্বাঙ্গভূষাবৃতাম্ । নীলাশ্মদ্যুতিমাস্যপাদদশকাং সেবে মহাকালিকাং যামস্তৌত্স্বপিতে হরৌ কমলজো হন্তুং মধুং কৈটভম্ ॥
IAST
| dhyānam| oṃ khaḍgaṃ cakragadeṣucāpaparighāñchūlaṃ bhuśuṇḍīṃ śiraḥ śaṅkhaṃ sandadhatīṃ karaistrinayanāṃ sarvāṅgabhūṣāvṛtām| nīlāśmadyutimāsyapādadaśakāṃ seve mahākālikāṃ yāmastautsvapite harau kamalajo hantuṃ madhuṃ kaiṭabham||
Sanskrit
ॐ नमश्चण्डिकायै ॥
বাংলা
ॐ নমশ্চণ্ডিকাযৈ ॥
IAST
oṃ namaścaṇḍikāyai||
Sanskrit
ॐ ऐं मार्कण्डेय उवाच ॥ १.१॥
বাংলা
ॐ ঐং মার্কণ্ডেয উবাচ ॥ ১.১॥
IAST
oṃ aiṃ mārkaṇḍeya uvāca|| 1.1||
Sanskrit
सावर्णिः सूर्यतनयो यो मनुः कथ्यतेऽष्टमः । निशामय तदुत्पत्तिं विस्तराद्गदतो मम ॥ १.२॥
বাংলা
সাবর্ণিঃ সূর্যতনযো যো মনুঃ কথ্যতেঽষ্টমঃ । নিশাময তদুত্পত্তিং বিস্তরাদ্গদতো মম ॥ ১.২॥
IAST
sāvarṇiḥ sūryatanayo yo manuḥ kathyate'ṣṭamaḥ| niśāmaya tadutpattiṃ vistarādgadato mama|| 1.2||
Sanskrit
महामायानुभावेन यथा मन्वन्तराधिपः । स बभूव महाभागः सावर्णिस्तनयो रवेः ॥ १.३॥
বাংলা
মহামাযানুভাবেন যথা মন্বন্তরাধিপঃ । স বভূব মহাভাগঃ সাবর্ণিস্তনযো রবেঃ ॥ ১.৩॥
IAST
mahāmāyānubhāvena yathā manvantarādhipaḥ| sa babhūva mahābhāgaḥ sāvarṇistanayo raveḥ|| 1.3||
Sanskrit
स्वारोचिषेऽन्तरे पूर्वं चैत्रवंशसमुद्भवः । सुरथो नाम राजाभूत्समस्ते क्षितिमण्डले ॥ १.४॥
বাংলা
স্বারোচিষেঽন্তরে পূর্বং চৈত্রবংশসমুদ্ভবঃ । সুরথো নাম রাজাভূত্সমস্তে ক্ষিতিমণ্ডলে ॥ ১.৪॥
IAST
svārociṣe'ntare pūrvaṃ caitravaṃśasamudbhavaḥ| suratho nāma rājābhūtsamaste kṣitimaṇḍale|| 1.4||
Sanskrit
तस्य पालयतः सम्यक् प्रजाः पुत्रानिवौरसान् । बभूवुः शत्रवो भूपाः कोलाविध्वंसिनस्तदा ॥ १.५॥
বাংলা
তস্য পালযতঃ সম্যক্ প্রজাঃ পুত্রানিবৌরসান্ । বভূবুঃ শত্রবো ভূপাঃ কোলাবিধ্বংসিনস্তদা ॥ ১.৫॥
IAST
tasya pālayataḥ samyak prajāḥ putrānivaurasān| babhūvuḥ śatravo bhūpāḥ kolāvidhvaṃsinastadā|| 1.5||
Sanskrit
तस्य तैरभवद् युद्धमतिप्रबलदण्डिनः । न्यूनैरपि स तैर्युद्धे कोलाविध्वंसिभिर्जितः ॥ १.६॥
বাংলা
তস্য তৈরভবদ্ যুদ্ধমতিপ্রবলদণ্ডিনঃ । ন্যূনৈরপি স তৈর্যুদ্ধে কোলাবিধ্বংসিভির্জিতঃ ॥ ১.৬॥
IAST
tasya tairabhavad yuddhamatiprabaladaṇḍinaḥ| nyūnairapi sa tairyuddhe kolāvidhvaṃsibhirjitaḥ|| 1.6||
Sanskrit
ततः स्वपुरमायातो निजदेशाधिपोऽभवत् । आक्रान्तः स महाभागस्तैस्तदा प्रबलारिभिः ॥ १.७॥
বাংলা
ততঃ স্বপুরমাযাতো নিজদেশাধিপোঽভবত্ । আক্রান্তঃ স মহাভাগস্তৈস্তদা প্রবলারিভিঃ ॥ ১.৭॥
IAST
tataḥ svapuramāyāto nijadeśādhipo'bhavat| ākrāntaḥ sa mahābhāgastaistadā prabalāribhiḥ|| 1.7||
Sanskrit
अमात्यैर्बलिभिर्दुष्टैर्दुर्बलस्य दुरात्मभिः । कोशो बलं चापहृतं तत्रापि स्वपुरे ततः ॥ १.८॥
বাংলা
অমাত্যৈর্বলিভির্দুষ্টৈর্দুর্বলস্য দুরাত্মভিঃ । কোশো বলং চাপহৃতং তত্রাপি স্বপুরে ততঃ ॥ ১.৮॥
IAST
amātyairbalibhirduṣṭairdurbalasya durātmabhiḥ| kośo balaṃ cāpahṛtaṃ tatrāpi svapure tataḥ|| 1.8||
Sanskrit
ततो मृगयाव्याजेन हृतस्वाम्यः स भूपतिः । एकाकी हयमारुह्य जगाम गहनं वनम् ॥ १.९॥
বাংলা
ততো মৃগযাব্যাজেন হৃতস্বাম্যঃ স ভূপতিঃ । একাকী হযমারুহ্য জগাম গহনং বনম্ ॥ ১.৯॥
IAST
tato mṛgayāvyājena hṛtasvāmyaḥ sa bhūpatiḥ| ekākī hayamāruhya jagāma gahanaṃ vanam|| 1.9||
Sanskrit
स तत्राश्रममद्राक्षीद्द्विजवर्यस्य मेधसः । प्रशान्तश्वापदाकीर्णं मुनिशिष्योपशोभितम् ॥ १.१०॥
বাংলা
স তত্রাশ্রমমদ্রাক্ষীদ্দ্বিজবর্যস্য মেধসঃ । প্রশান্তশ্বাপদাকীর্ণং মুনিশিষ্যোপশোভিতম্ ॥ ১.১০॥
IAST
sa tatrāśramamadrākṣīddvijavaryasya medhasaḥ| praśāntaśvāpadākīrṇaṃ muniśiṣyopaśobhitam|| 1.10||
Sanskrit
तस्थौ कञ्चित्स कालं च मुनिना तेन सत्कृतः । इतश्चेतश्च विचरंस्तस्मिन् मुनिवराश्रमे ॥ १.११॥
বাংলা
তস্থৌ কঞ্চিত্স কালং চ মুনিনা তেন সত্কৃতঃ । ইতশ্চেতশ্চ বিচরংস্তস্মিন্ মুনিবরাশ্রমে ॥ ১.১১॥
IAST
tasthau kañcitsa kālaṃ ca muninā tena satkṛtaḥ| itaścetaśca vicaraṃstasmin munivarāśrame|| 1.11||
Sanskrit
सोऽचिन्तयत्तदा तत्र ममत्वाकृष्टमानसः । मत्पूर्वैः पालितं पूर्वं मया हीनं पुरं हि तत् ॥ १.१२॥
বাংলা
সোঽচিন্তযত্তদা তত্র মমত্বাকৃষ্টমানসঃ । মত্পূর্বৈঃ পালিতং পূর্বং মযা হীনং পুরং হি তত্ ॥ ১.১২॥
IAST
so'cintayattadā tatra mamatvākṛṣṭamānasaḥ| matpūrvaiḥ pālitaṃ pūrvaṃ mayā hīnaṃ puraṃ hi tat|| 1.12||
Sanskrit
मद्भृत्यैस्तैरसद्वृत्तैर्धर्मतः पाल्यते न वा । न जाने स प्रधानो मे शूरो हस्ती सदामदः ॥ १.१३॥
বাংলা
মদ্ভৃত্যৈস্তৈরসদ্বৃত্তৈর্ধর্মতঃ পাল্যতে ন বা । ন জানে স প্রধানো মে শূরো হস্তী সদামদঃ ॥ ১.১৩॥
IAST
madbhṛtyaistairasadvṛttairdharmataḥ pālyate na vā| na jāne sa pradhāno me śūro hastī sadāmadaḥ|| 1.13||
Sanskrit
मम वैरिवशं यातः कान् भोगानुपलप्स्यते । ये ममानुगता नित्यं प्रसादधनभोजनैः ॥ १.१४॥
বাংলা
মম বৈরিবশং যাতঃ কান্ ভোগানুপলপ্স্যতে । যে মমানুগতা নিত্যং প্রসাদধনভোজনৈঃ ॥ ১.১৪॥
IAST
mama vairivaśaṃ yātaḥ kān bhogānupalapsyate| ye mamānugatā nityaṃ prasādadhanabhojanaiḥ|| 1.14||
Sanskrit
अनुवृत्तिं ध्रुवं तेऽद्य कुर्वन्त्यन्यमहीभृताम् । असम्यग्व्ययशीलैस्तैः कुर्वद्भिः सततं व्ययम् ॥ १.१५॥
বাংলা
অনুবৃত্তিং ধ্রুবং তেঽদ্য কুর্বন্ত্যন্যমহীভৃতাম্ । অসম্যগ্ব্যযশীলৈস্তৈঃ কুর্বদ্ভিঃ সততং ব্যযম্ ॥ ১.১৫॥
IAST
anuvṛttiṃ dhruvaṃ te'dya kurvantyanyamahībhṛtām| asamyagvyayaśīlaistaiḥ kurvadbhiḥ satataṃ vyayam|| 1.15||
Sanskrit
सञ्चितः सोऽतिदुःखेन क्षयं कोशो गमिष्यति । एतच्चान्यच्च सततं चिन्तयामास पार्थिवः ॥ १.१६॥
বাংলা
সঞ্চিতঃ সোঽতিদুঃখেন ক্ষযং কোশো গমিষ্যতি । এতচ্চান্যচ্চ সততং চিন্তযামাস পার্থিবঃ ॥ ১.১৬॥
IAST
sañcitaḥ so'tiduḥkhena kṣayaṃ kośo gamiṣyati| etaccānyacca satataṃ cintayāmāsa pārthivaḥ|| 1.16||
Sanskrit
तत्र विप्राश्रमाभ्याशे वैश्यमेकं ददर्श सः । स पृष्टस्तेन कस्त्वं भो हेतुश्चागमनेऽत्र कः ॥ १.१७॥
বাংলা
তত্র বিপ্রাশ্রমাভ্যাশে বৈশ্যমেকং দদর্শ সঃ । স পৃষ্টস্তেন কস্ত্বং ভো হেতুশ্চাগমনেঽত্র কঃ ॥ ১.১৭॥
IAST
tatra viprāśramābhyāśe vaiśyamekaṃ dadarśa saḥ| sa pṛṣṭastena kastvaṃ bho hetuścāgamane'tra kaḥ|| 1.17||
Sanskrit
सशोक इव कस्मात्त्वं दुर्मना इव लक्ष्यसे । इत्याकर्ण्य वचस्तस्य भूपतेः प्रणयोदितम् ॥ १.१८॥
বাংলা
সশোক ইব কস্মাত্ত্বং দুর্মনা ইব লক্ষ্যসে । ইত্যাকর্ণ্য বচস্তস্য ভূপতেঃ প্রণযোদিতম্ ॥ ১.১৮॥
IAST
saśoka iva kasmāttvaṃ durmanā iva lakṣyase| ityākarṇya vacastasya bhūpateḥ praṇayoditam|| 1.18||
Sanskrit
प्रत्युवाच स तं वैश्यः प्रश्रयावनतो नृपम् ॥ १.१९॥
বাংলা
প্রত্যুবাচ স তং বৈশ্যঃ প্রশ্রযাবনতো নৃপম্ ॥ ১.১৯॥
IAST
pratyuvāca sa taṃ vaiśyaḥ praśrayāvanato nṛpam|| 1.19||
Sanskrit
वैश्य उवाच ॥ १.२०॥
বাংলা
বৈশ্য উবাচ ॥ ১.২০॥
IAST
vaiśya uvāca|| 1.20||
Sanskrit
समाधिर्नाम वैश्योऽहमुत्पन्नो धनिनां कुले ॥ १.२१॥
বাংলা
সমাধির্নাম বৈশ্যোঽহমুত্পন্নো ধনিনাং কুলে ॥ ১.২১॥
IAST
samādhirnāma vaiśyo'hamutpanno dhanināṃ kule|| 1.21||
Sanskrit
पुत्रदारैर्निरस्तश्च धनलोभादसाधुभिः । विहीनश्च धनैर्दारैः पुत्रैरादाय मे धनम् ॥ १.२२॥
বাংলা
পুত্রদারৈর্নিরস্তশ্চ ধনলোভাদসাধুভিঃ । বিহীনশ্চ ধনৈর্দারৈঃ পুত্রৈরাদায মে ধনম্ ॥ ১.২২॥
IAST
putradārairnirastaśca dhanalobhādasādhubhiḥ| vihīnaśca dhanairdāraiḥ putrairādāya me dhanam|| 1.22||
Sanskrit
वनमभ्यागतो दुःखी निरस्तश्चाप्तबन्धुभिः । सोऽहं न वेद्मि पुत्राणां कुशलाकुशलात्मिकाम् ॥ १.२३॥
বাংলা
বনমভ্যাগতো দুঃখী নিরস্তশ্চাপ্তবন্ধুভিঃ । সোঽহং ন বেদ্মি পুত্রাণাং কুশলাকুশলাত্মিকাম্ ॥ ১.২৩॥
IAST
vanamabhyāgato duḥkhī nirastaścāptabandhubhiḥ| so'haṃ na vedmi putrāṇāṃ kuśalākuśalātmikām|| 1.23||
Sanskrit
प्रवृत्तिं स्वजनानां च दाराणां चात्र संस्थितः । किं नु तेषां गृहे क्षेममक्षेमं किं नु साम्प्रतम् ॥ १.२४॥
বাংলা
প্রবৃত্তিং স্বজনানাং চ দারাণাং চাত্র সংস্থিতঃ । কিং নু তেষাং গৃহে ক্ষেমমক্ষেমং কিং নু সাম্প্রতম্ ॥ ১.২৪॥
IAST
pravṛttiṃ svajanānāṃ ca dārāṇāṃ cātra saṃsthitaḥ| kiṃ nu teṣāṃ gṛhe kṣemamakṣemaṃ kiṃ nu sāmpratam|| 1.24||
Sanskrit
कथं ते किं नु सद्वृत्ता दुर्वृत्ताः किं नु मे सुताः ॥ १.२५॥
বাংলা
কথং তে কিং নু সদ্বৃত্তা দুর্বৃত্তাঃ কিং নু মে সুতাঃ ॥ ১.২৫॥
IAST
kathaṃ te kiṃ nu sadvṛttā durvṛttāḥ kiṃ nu me sutāḥ|| 1.25||
Sanskrit
राजोवाच ॥ १.२६॥
বাংলা
রাজোবাচ ॥ ১.২৬॥
IAST
rājovāca|| 1.26||
Sanskrit
यैर्निरस्तो भवाँल्लुब्धैः पुत्रदारादिभिर्धनैः ॥ १.२७॥
বাংলা
যৈর্নিরস্তো ভবাঁল্লুব্ধৈঃ পুত্রদারাদিভির্ধনৈঃ ॥ ১.২৭॥
IAST
yairnirasto bhavām̐llubdhaiḥ putradārādibhirdhanaiḥ|| 1.27||
Sanskrit
तेषु किं भवतः स्नेहमनुबध्नाति मानसम् ॥ १.२८॥
বাংলা
তেষু কিং ভবতঃ স্নেহমনুবধ্নাতি মানসম্ ॥ ১.২৮॥
IAST
teṣu kiṃ bhavataḥ snehamanubadhnāti mānasam|| 1.28||
Sanskrit
वैश्य उवाच ॥ १.२९॥
বাংলা
বৈশ্য উবাচ ॥ ১.২৯॥
IAST
vaiśya uvāca|| 1.29||
Sanskrit
एवमेतद्यथा प्राह भवानस्मद्गतं वचः ॥ १.३०॥
বাংলা
এবমেতদ্যথা প্রাহ ভবানস্মদ্গতং বচঃ ॥ ১.৩০॥
IAST
evametadyathā prāha bhavānasmadgataṃ vacaḥ|| 1.30||
Sanskrit
किं करोमि न बध्नाति मम निष्ठुरतां मनः । यैः सन्त्यज्य पितृस्नेहं धनलुब्धैर्निराकृतः ॥ १.३१॥
বাংলা
কিং করোমি ন বধ্নাতি মম নিষ্ঠুরতাং মনঃ । যৈঃ সন্ত্যজ্য পিতৃস্নেহং ধনলুব্ধৈর্নিরাকৃতঃ ॥ ১.৩১॥
IAST
kiṃ karomi na badhnāti mama niṣṭhuratāṃ manaḥ| yaiḥ santyajya pitṛsnehaṃ dhanalubdhairnirākṛtaḥ|| 1.31||
Sanskrit
पतिस्वजनहार्दं च हार्दितेष्वेव मे मनः । किमेतन्नाभिजानामि जानन्नपि महामते ॥ १.३२॥
বাংলা
পতিস্বজনহার্দং চ হার্দিতেষ্বেব মে মনঃ । কিমেতন্নাভিজানামি জানন্নপি মহামতে ॥ ১.৩২॥
IAST
patisvajanahārdaṃ ca hārditeṣveva me manaḥ| kimetannābhijānāmi jānannapi mahāmate|| 1.32||
Sanskrit
यत्प्रेमप्रवणं चित्तं विगुणेष्वपि बन्धुषु । तेषां कृते मे निःश्वासो दौर्मनस्यं च जायते ॥ १.३३॥
বাংলা
যত্প্রেমপ্রবণং চিত্তং বিগুণেষ্বপি বন্ধুষু । তেষাং কৃতে মে নিঃশ্বাসো দৌর্মনস্যং চ জাযতে ॥ ১.৩৩॥
IAST
yatpremapravaṇaṃ cittaṃ viguṇeṣvapi bandhuṣu| teṣāṃ kṛte me niḥśvāso daurmanasyaṃ ca jāyate|| 1.33||
Sanskrit
करोमि किं यन्न मनस्तेष्वप्रीतिषु निष्ठुरम् ॥ १.३४॥
বাংলা
করোমি কিং যন্ন মনস্তেষ্বপ্রীতিষু নিষ্ঠুরম্ ॥ ১.৩৪॥
IAST
karomi kiṃ yanna manasteṣvaprītiṣu niṣṭhuram|| 1.34||
Sanskrit
मार्कण्डेय उवाच ॥ १.३५॥
বাংলা
মার্কণ্ডেয উবাচ ॥ ১.৩৫॥
IAST
mārkaṇḍeya uvāca|| 1.35||
Sanskrit
ततस्तौ सहितौ विप्र तं मुनिं समुपस्थितौ ॥ १.३६॥
বাংলা
ততস্তৌ সহিতৌ বিপ্র তং মুনিং সমুপস্থিতৌ ॥ ১.৩৬॥
IAST
tatastau sahitau vipra taṃ muniṃ samupasthitau|| 1.36||
Sanskrit
समाधिर्नाम वैश्योऽसौ स च पार्थिवसत्तमः । कृत्वा तु तौ यथान्यायं यथार्हं तेन संविदम् ॥ १.३७॥
বাংলা
সমাধির্নাম বৈশ্যোঽসৌ স চ পার্থিবসত্তমঃ । কৃত্বা তু তৌ যথান্যাযং যথার্হং তেন সংবিদম্ ॥ ১.৩৭॥
IAST
samādhirnāma vaiśyo'sau sa ca pārthivasattamaḥ| kṛtvā tu tau yathānyāyaṃ yathārhaṃ tena saṃvidam|| 1.37||
Sanskrit
उपविष्टौ कथाः काश्चिच्चक्रतुर्वैश्यपार्थिवौ ॥ १.३८॥
বাংলা
উপবিষ্টৌ কথাঃ কাশ্চিচ্চক্রতুর্বৈশ্যপার্থিবৌ ॥ ১.৩৮॥
IAST
upaviṣṭau kathāḥ kāściccakraturvaiśyapārthivau|| 1.38||
Sanskrit
राजोवाच ॥ १.३९॥
বাংলা
রাজোবাচ ॥ ১.৩৯॥
IAST
rājovāca|| 1.39||
Sanskrit
भगवंस्त्वामहं प्रष्टुमिच्छाम्येकं वदस्व तत् ॥ १.४०॥
বাংলা
ভগবংস্ত্বামহং প্রষ্টুমিচ্ছাম্যেকং বদস্ব তত্ ॥ ১.৪০॥
IAST
bhagavaṃstvāmahaṃ praṣṭumicchāmyekaṃ vadasva tat|| 1.40||
Sanskrit
दुःखाय यन्मे मनसः स्वचित्तायत्ततां विना । ममत्वं गतराज्यस्य राज्याङ्गेष्वखिलेष्वपि ॥ १.४१॥
বাংলা
দুঃখায যন্মে মনসঃ স্বচিত্তাযত্ততাং বিনা । মমত্বং গতরাজ্যস্য রাজ্যাঙ্গেষ্বখিলেষ্বপি ॥ ১.৪১॥
IAST
duḥkhāya yanme manasaḥ svacittāyattatāṃ vinā| mamatvaṃ gatarājyasya rājyāṅgeṣvakhileṣvapi|| 1.41||
Sanskrit
जानतोऽपि यथाज्ञस्य किमेतन्मुनिसत्तम । अयं च निकृतः पुत्रैर्दारैर्भृत्यैस्तथोज्झितः ॥ १.४२॥
বাংলা
জানতোঽপি যথাজ্ঞস্য কিমেতন্মুনিসত্তম । অযং চ নিকৃতঃ পুত্রৈর্দারৈর্ভৃত্যৈস্তথোজ্ঝিতঃ ॥ ১.৪২॥
IAST
jānato'pi yathājñasya kimetanmunisattama| ayaṃ ca nikṛtaḥ putrairdārairbhṛtyaistathojjhitaḥ|| 1.42||
Sanskrit
स्वजनेन च सन्त्यक्तस्तेषु हार्दी तथाप्यति । एवमेष तथाहं च द्वावप्यत्यन्तदुःखितौ ॥ १.४३॥
বাংলা
স্বজনেন চ সন্ত্যক্তস্তেষু হার্দী তথাপ্যতি । এবমেষ তথাহং চ দ্বাবপ্যত্যন্তদুঃখিতৌ ॥ ১.৪৩॥
IAST
svajanena ca santyaktasteṣu hārdī tathāpyati| evameṣa tathāhaṃ ca dvāvapyatyantaduḥkhitau|| 1.43||
Sanskrit
दृष्टदोषेऽपि विषये ममत्वाकृष्टमानसौ । तत्किमेतन्महाभाग यन्मोहो ज्ञानिनोरपि ॥ १.४४॥
বাংলা
দৃষ্টদোষেঽপি বিষযে মমত্বাকৃষ্টমানসৌ । তত্কিমেতন্মহাভাগ যন্মোহো জ্ঞানিনোরপি ॥ ১.৪৪॥
IAST
dṛṣṭadoṣe'pi viṣaye mamatvākṛṣṭamānasau| tatkimetanmahābhāga yanmoho jñāninorapi|| 1.44||
Sanskrit
ममास्य च भवत्येषा विवेकान्धस्य मूढता ॥ १.४५॥
বাংলা
মমাস্য চ ভবত্যেষা বিবেকান্ধস্য মূঢতা ॥ ১.৪৫॥
IAST
mamāsya ca bhavatyeṣā vivekāndhasya mūḍhatā|| 1.45||
Sanskrit
ऋषिरुवाच ॥ १.४६॥
বাংলা
ঋষিরুবাচ ॥ ১.৪৬॥
IAST
ṛṣiruvāca|| 1.46||
Sanskrit
ज्ञानमस्ति समस्तस्य जन्तोर्विषयगोचरे ॥ १.४७॥
বাংলা
জ্ঞানমস্তি সমস্তস্য জন্তোর্বিষযগোচরে ॥ ১.৪৭॥
IAST
jñānamasti samastasya jantorviṣayagocare|| 1.47||
Sanskrit
विषयाश्च महाभाग यान्ति चैवं पृथक्पृथक् । दिवान्धाः प्राणिनः केचिद्रात्रावन्धास्तथापरे ॥ १.४८॥
বাংলা
বিষযাশ্চ মহাভাগ যান্তি চৈবং পৃথক্পৃথক্ । দিবান্ধাঃ প্রাণিনঃ কেচিদ্রাত্রাবন্ধাস্তথাপরে ॥ ১.৪৮॥
IAST
viṣayāśca mahābhāga yānti caivaṃ pṛthakpṛthak| divāndhāḥ prāṇinaḥ kecidrātrāvandhāstathāpare|| 1.48||
Sanskrit
केचिद्दिवा तथा रात्रौ प्राणिनस्तुल्यदृष्टयः । ज्ञानिनो मनुजाः सत्यं किं तु ते न हि केवलम् ॥ १.४९॥
বাংলা
কেচিদ্দিবা তথা রাত্রৌ প্রাণিনস্তুল্যদৃষ্টযঃ । জ্ঞানিনো মনুজাঃ সত্যং কিং তু তে ন হি কেবলম্ ॥ ১.৪৯॥
IAST
keciddivā tathā rātrau prāṇinastulyadṛṣṭayaḥ| jñānino manujāḥ satyaṃ kiṃ tu te na hi kevalam|| 1.49||
Sanskrit
यतो हि ज्ञानिनः सर्वे पशुपक्षिमृगादयः । ज्ञानं च तन्मनुष्याणां यत्तेषां मृगपक्षिणाम् ॥ १.५०॥
বাংলা
যতো হি জ্ঞানিনঃ সর্বে পশুপক্ষিমৃগাদযঃ । জ্ঞানং চ তন্মনুষ্যাণাং যত্তেষাং মৃগপক্ষিণাম্ ॥ ১.৫০॥
IAST
yato hi jñāninaḥ sarve paśupakṣimṛgādayaḥ| jñānaṃ ca tanmanuṣyāṇāṃ yatteṣāṃ mṛgapakṣiṇām|| 1.50||
Sanskrit
मनुष्याणां च यत्तेषां तुल्यमन्यत्तथोभयोः । ज्ञानेऽपि सति पश्यैतान् पतङ्गाञ्छावचञ्चुषु ॥ १.५१॥
বাংলা
মনুষ্যাণাং চ যত্তেষাং তুল্যমন্যত্তথোভযোঃ । জ্ঞানেঽপি সতি পশ্যৈতান্ পতঙ্গাঞ্ছাবচঞ্চুষু ॥ ১.৫১॥
IAST
manuṣyāṇāṃ ca yatteṣāṃ tulyamanyattathobhayoḥ| jñāne'pi sati paśyaitān pataṅgāñchāvacañcuṣu|| 1.51||
Sanskrit
कणमोक्षादृतान् मोहात्पीड्यमानानपि क्षुधा । मानुषा मनुजव्याघ्र साभिलाषाः सुतान् प्रति ॥ १.५२॥
বাংলা
কণমোক্ষাদৃতান্ মোহাত্পীড্যমানানপি ক্ষুধা । মানুষা মনুজব্যাঘ্র সাভিলাষাঃ সুতান্ প্রতি ॥ ১.৫২॥
IAST
kaṇamokṣādṛtān mohātpīḍyamānānapi kṣudhā| mānuṣā manujavyāghra sābhilāṣāḥ sutān prati|| 1.52||
Sanskrit
लोभात् प्रत्युपकाराय नन्वेतान् किं न पश्यसि । तथापि ममतावर्त्ते मोहगर्ते निपातिताः ॥ १.५३॥
বাংলা
লোভাত্ প্রত্যুপকারায নন্বেতান্ কিং ন পশ্যসি । তথাপি মমতাবর্ত্তে মোহগর্তে নিপাতিতাঃ ॥ ১.৫৩॥
IAST
lobhāt pratyupakārāya nanvetān kiṃ na paśyasi| tathāpi mamatāvartte mohagarte nipātitāḥ|| 1.53||
Sanskrit
महामायाप्रभावेण संसारस्थितिकारिणा । तन्नात्र विस्मयः कार्यो योगनिद्रा जगत्पतेः ॥ १.५४॥
বাংলা
মহামাযাপ্রভাবেণ সংসারস্থিতিকারিণা । তন্নাত্র বিস্মযঃ কার্যো যোগনিদ্রা জগত্পতেঃ ॥ ১.৫৪॥
IAST
mahāmāyāprabhāveṇa saṃsārasthitikāriṇā| tannātra vismayaḥ kāryo yoganidrā jagatpateḥ|| 1.54||
Sanskrit
महामाया हरेश्चैषा तया सम्मोह्यते जगत् । ज्ञानिनामपि चेतांसि देवी भगवती हि सा ॥ १.५५॥
বাংলা
মহামাযা হরেশ্চৈষা তযা সম্মোহ্যতে জগত্ । জ্ঞানিনামপি চেতাংসি দেবী ভগবতী হি সা ॥ ১.৫৫॥
IAST
mahāmāyā hareścaiṣā tayā sammohyate jagat| jñānināmapi cetāṃsi devī bhagavatī hi sā|| 1.55||
Sanskrit
बलादाकृष्य मोहाय महामाया प्रयच्छति । तया विसृज्यते विश्वं जगदेतच्चराचरम् ॥ १.५६॥
বাংলা
বলাদাকৃষ্য মোহায মহামাযা প্রযচ্ছতি । তযা বিসৃজ্যতে বিশ্বং জগদেতচ্চরাচরম্ ॥ ১.৫৬॥
IAST
balādākṛṣya mohāya mahāmāyā prayacchati| tayā visṛjyate viśvaṃ jagadetaccarācaram|| 1.56||
Sanskrit
सैषा प्रसन्ना वरदा नृणां भवति मुक्तये । सा विद्या परमा मुक्तेर्हेतुभूता सनातनी ॥ १.५७॥
বাংলা
সৈষা প্রসন্না বরদা নৃণাং ভবতি মুক্তযে । সা বিদ্যা পরমা মুক্তের্হেতুভূতা সনাতনী ॥ ১.৫৭॥
IAST
saiṣā prasannā varadā nṛṇāṃ bhavati muktaye| sā vidyā paramā mukterhetubhūtā sanātanī|| 1.57||
Sanskrit
संसारबन्धहेतुश्च सैव सर्वेश्वरेश्वरी ॥ १.५८॥
বাংলা
সংসারবন্ধহেতুশ্চ সৈব সর্বেশ্বরেশ্বরী ॥ ১.৫৮॥
IAST
saṃsārabandhahetuśca saiva sarveśvareśvarī|| 1.58||
Sanskrit
राजोवाच ॥ १.५९॥
বাংলা
রাজোবাচ ॥ ১.৫৯॥
IAST
rājovāca|| 1.59||
Sanskrit
भगवन् का हि सा देवी महामायेति यां भवान् ॥ १.६०॥
বাংলা
ভগবন্ কা হি সা দেবী মহামাযেতি যাং ভবান্ ॥ ১.৬০॥
IAST
bhagavan kā hi sā devī mahāmāyeti yāṃ bhavān|| 1.60||
Sanskrit
ब्रवीति कथमुत्पन्ना सा कर्मास्याश्च किं द्विज । यत्प्रभावा च सा देवी यत्स्वरूपा यदुद्भवा ॥ १.६१॥
বাংলা
ব্রবীতি কথমুত্পন্না সা কর্মাস্যাশ্চ কিং দ্বিজ । যত্প্রভাবা চ সা দেবী যত্স্বরূপা যদুদ্ভবা ॥ ১.৬১॥
IAST
bravīti kathamutpannā sā karmāsyāśca kiṃ dvija| yatprabhāvā ca sā devī yatsvarūpā yadudbhavā|| 1.61||
Sanskrit
तत्सर्वं श्रोतुमिच्छामि त्वत्तो ब्रह्मविदां वर ॥ १.६२॥
বাংলা
তত্সর্বং শ্রোতুমিচ্ছামি ত্বত্তো ব্রহ্মবিদাং বর ॥ ১.৬২॥
IAST
tatsarvaṃ śrotumicchāmi tvatto brahmavidāṃ vara|| 1.62||
Sanskrit
ऋषिरुवाच ॥ १.६३॥
বাংলা
ঋষিরুবাচ ॥ ১.৬৩॥
IAST
ṛṣiruvāca|| 1.63||
Sanskrit
नित्यैव सा जगन्मूर्तिस्तया सर्वमिदं ततम् ॥ १.६४॥
বাংলা
নিত্যৈব সা জগন্মূর্তিস্তযা সর্বমিদং ততম্ ॥ ১.৬৪॥
IAST
nityaiva sā jaganmūrtistayā sarvamidaṃ tatam|| 1.64||
Sanskrit
तथापि तत्समुत्पत्तिर्बहुधा श्रूयतां मम । देवानां कार्यसिद्ध्यर्थमाविर्भवति सा यदा ॥ १.६५॥
বাংলা
তথাপি তত্সমুত্পত্তির্বহুধা শ্রূযতাং মম । দেবানাং কার্যসিদ্ধ্যর্থমাবির্ভবতি সা যদা ॥ ১.৬৫॥
IAST
tathāpi tatsamutpattirbahudhā śrūyatāṃ mama| devānāṃ kāryasiddhyarthamāvirbhavati sā yadā|| 1.65||
Sanskrit
उत्पन्नेति तदा लोके सा नित्याप्यभिधीयते । योगनिद्रां यदा विष्णुर्जगत्येकार्णवीकृते ॥ १.६६॥
বাংলা
উত্পন্নেতি তদা লোকে সা নিত্যাপ্যভিধীযতে । যোগনিদ্রাং যদা বিষ্ণুর্জগত্যেকার্ণবীকৃতে ॥ ১.৬৬॥
IAST
utpanneti tadā loke sā nityāpyabhidhīyate| yoganidrāṃ yadā viṣṇurjagatyekārṇavīkṛte|| 1.66||
Sanskrit
आस्तीर्य शेषमभजत् कल्पान्ते भगवान् प्रभुः । तदा द्वावसुरौ घोरौ विख्यातौ मधुकैटभौ ॥ १.६७॥
বাংলা
আস্তীর্য শেষমভজত্ কল্পান্তে ভগবান্ প্রভুঃ । তদা দ্বাবসুরৌ ঘোরৌ বিখ্যাতৌ মধুকৈটভৌ ॥ ১.৬৭॥
IAST
āstīrya śeṣamabhajat kalpānte bhagavān prabhuḥ| tadā dvāvasurau ghorau vikhyātau madhukaiṭabhau|| 1.67||
Sanskrit
विष्णुकर्णमलोद्भूतौ हन्तुं ब्रह्माणमुद्यतौ । स नाभिकमले विष्णोः स्थितो ब्रह्मा प्रजापतिः ॥ १.६८॥
বাংলা
বিষ্ণুকর্ণমলোদ্ভূতৌ হন্তুং ব্রহ্মাণমুদ্যতৌ । স নাভিকমলে বিষ্ণোঃ স্থিতো ব্রহ্মা প্রজাপতিঃ ॥ ১.৬৮॥
IAST
viṣṇukarṇamalodbhūtau hantuṃ brahmāṇamudyatau| sa nābhikamale viṣṇoḥ sthito brahmā prajāpatiḥ|| 1.68||
Sanskrit
दृष्ट्वा तावसुरौ चोग्रौ प्रसुप्तं च जनार्दनम् । तुष्टाव योगनिद्रां तामेकाग्रहृदयः स्थितः ॥ १.६९॥
বাংলা
দৃষ্ট্বা তাবসুরৌ চোগ্রৌ প্রসুপ্তং চ জনার্দনম্ । তুষ্টাব যোগনিদ্রাং তামেকাগ্রহৃদযঃ স্থিতঃ ॥ ১.৬৯॥
IAST
dṛṣṭvā tāvasurau cograu prasuptaṃ ca janārdanam| tuṣṭāva yoganidrāṃ tāmekāgrahṛdayaḥ sthitaḥ|| 1.69||
Sanskrit
विबोधनार्थाय हरेर्हरिनेत्रकृतालयाम् । विश्वेश्वरीं जगद्धात्रीं स्थितिसंहारकारिणीम् ॥ १.७०॥
বাংলা
বিবোধনার্থায হরের্হরিনেত্রকৃতালযাম্ । বিশ্বেশ্বরীং জগদ্ধাত্রীং স্থিতিসংহারকারিণীম্ ॥ ১.৭০॥
IAST
vibodhanārthāya harerharinetrakṛtālayām| viśveśvarīṃ jagaddhātrīṃ sthitisaṃhārakāriṇīm|| 1.70||
Sanskrit
निद्रां भगवतीं विष्णोरतुलां तेजसः प्रभुः ॥ १.७१॥
বাংলা
নিদ্রাং ভগবতীং বিষ্ণোরতুলাং তেজসঃ প্রভুঃ ॥ ১.৭১॥
IAST
nidrāṃ bhagavatīṃ viṣṇoratulāṃ tejasaḥ prabhuḥ|| 1.71||
Sanskrit
ब्रह्मोवाच ॥ १.७२॥
বাংলা
ব্রহ্মোবাচ ॥ ১.৭২॥
IAST
brahmovāca|| 1.72||
Sanskrit
त्वं स्वाहा त्वं स्वधा त्वं हि वषट्कारः स्वरात्मिका ॥ १.७३॥
বাংলা
ত্বং স্বাহা ত্বং স্বধা ত্বং হি বষট্কারঃ স্বরাত্মিকা ॥ ১.৭৩॥
IAST
tvaṃ svāhā tvaṃ svadhā tvaṃ hi vaṣaṭkāraḥ svarātmikā|| 1.73||
Sanskrit
सुधा त्वमक्षरे नित्ये त्रिधा मात्रात्मिका स्थिता । अर्धमात्रा स्थिता नित्या यानुच्चार्याविशेषतः ॥ १.७४॥
বাংলা
সুধা ত্বমক্ষরে নিত্যে ত্রিধা মাত্রাত্মিকা স্থিতা । অর্ধমাত্রা স্থিতা নিত্যা যানুচ্চার্যাবিশেষতঃ ॥ ১.৭৪॥
IAST
sudhā tvamakṣare nitye tridhā mātrātmikā sthitā| ardhamātrā sthitā nityā yānuccāryāviśeṣataḥ|| 1.74||
Sanskrit
त्वमेव सन्ध्या सावित्री त्वं देवि जननी परा । त्वयैतद्धार्यते विश्वं त्वयैतत् सृज्यते जगत् ॥ १.७५॥
বাংলা
ত্বমেব সন্ধ্যা সাবিত্রী ত্বং দেবি জননী পরা । ত্বযৈতদ্ধার্যতে বিশ্বং ত্বযৈতত্ সৃজ্যতে জগত্ ॥ ১.৭৫॥
IAST
tvameva sandhyā sāvitrī tvaṃ devi jananī parā| tvayaitaddhāryate viśvaṃ tvayaitat sṛjyate jagat|| 1.75||
Sanskrit
त्वयैतत् पाल्यते देवि त्वमत्स्यन्ते च सर्वदा । विसृष्टौ सृष्टिरूपा त्वं स्थितिरूपा च पालने ॥ १.७६॥
বাংলা
ত্বযৈতত্ পাল্যতে দেবি ত্বমত্স্যন্তে চ সর্বদা । বিসৃষ্টৌ সৃষ্টিরূপা ত্বং স্থিতিরূপা চ পালনে ॥ ১.৭৬॥
IAST
tvayaitat pālyate devi tvamatsyante ca sarvadā| visṛṣṭau sṛṣṭirūpā tvaṃ sthitirūpā ca pālane|| 1.76||
Sanskrit
तथा संहृतिरूपान्ते जगतोऽस्य जगन्मये । महाविद्या महामाया महामेधा महास्मृतिः ॥ १.७७॥
বাংলা
তথা সংহৃতিরূপান্তে জগতোঽস্য জগন্মযে । মহাবিদ্যা মহামাযা মহামেধা মহাস্মৃতিঃ ॥ ১.৭৭॥
IAST
tathā saṃhṛtirūpānte jagato'sya jaganmaye| mahāvidyā mahāmāyā mahāmedhā mahāsmṛtiḥ|| 1.77||
Sanskrit
महामोहा च भवती महादेवी महेश्वरी । प्रकृतिस्त्वं च सर्वस्य गुणत्रयविभाविनी ॥ १.७८॥
বাংলা
মহামোহা চ ভবতী মহাদেবী মহেশ্বরী । প্রকৃতিস্ত্বং চ সর্বস্য গুণত্রযবিভাবিনী ॥ ১.৭৮॥
IAST
mahāmohā ca bhavatī mahādevī maheśvarī| prakṛtistvaṃ ca sarvasya guṇatrayavibhāvinī|| 1.78||
Sanskrit
कालरात्रिर्महारात्रिर्मोहरात्रिश्च दारुणा । त्वं श्रीस्त्वमीश्वरी त्वं ह्रीस्त्वं बुद्धिर्बोधलक्षणा ॥ १.७९॥
বাংলা
কালরাত্রির্মহারাত্রির্মোহরাত্রিশ্চ দারুণা । ত্বং শ্রীস্ত্বমীশ্বরী ত্বং হ্রীস্ত্বং বুদ্ধির্বোধলক্ষণা ॥ ১.৭৯॥
IAST
kālarātrirmahārātrirmoharātriśca dāruṇā| tvaṃ śrīstvamīśvarī tvaṃ hrīstvaṃ buddhirbodhalakṣaṇā|| 1.79||
Sanskrit
लज्जा पुष्टिस्तथा तुष्टिस्त्वं शान्तिः क्षान्तिरेव च । खड्गिनी शूलिनी घोरा गदिनी चक्रिणी तथा ॥ १.८०॥
বাংলা
লজ্জা পুষ্টিস্তথা তুষ্টিস্ত্বং শান্তিঃ ক্ষান্তিরেব চ । খড্গিনী শূলিনী ঘোরা গদিনী চক্রিণী তথা ॥ ১.৮০॥
IAST
lajjā puṣṭistathā tuṣṭistvaṃ śāntiḥ kṣāntireva ca| khaḍginī śūlinī ghorā gadinī cakriṇī tathā|| 1.80||
Sanskrit
शङ्खिनी चापिनी बाणभुशुण्डीपरिघायुधा । सौम्या सौम्यतराशेषसौम्येभ्यस्त्वतिसुन्दरी ॥ १.८१॥
বাংলা
শঙ্খিনী চাপিনী বাণভুশুণ্ডীপরিঘাযুধা । সৌম্যা সৌম্যতরাশেষসৌম্যেভ্যস্ত্বতিসুন্দরী ॥ ১.৮১॥
IAST
śaṅkhinī cāpinī bāṇabhuśuṇḍīparighāyudhā| saumyā saumyatarāśeṣasaumyebhyastvatisundarī|| 1.81||
Sanskrit
परापराणां परमा त्वमेव परमेश्वरी । यच्च किञ्चित्क्वचिद्वस्तु सदसद्वाखिलात्मिके ॥ १.८२॥
বাংলা
পরাপরাণাং পরমা ত্বমেব পরমেশ্বরী । যচ্চ কিঞ্চিত্ক্বচিদ্বস্তু সদসদ্বাখিলাত্মিকে ॥ ১.৮২॥
IAST
parāparāṇāṃ paramā tvameva parameśvarī| yacca kiñcitkvacidvastu sadasadvākhilātmike|| 1.82||
Sanskrit
तस्य सर्वस्य या शक्तिः सा त्वं किं स्तूयसे मया । यया त्वया जगत्स्रष्टा जगत्पात्यत्ति यो जगत् ॥ १.८३॥
বাংলা
তস্য সর্বস্য যা শক্তিঃ সা ত্বং কিং স্তূযসে মযা । যযা ত্বযা জগত্স্রষ্টা জগত্পাত্যত্তি যো জগত্ ॥ ১.৮৩॥
IAST
tasya sarvasya yā śaktiḥ sā tvaṃ kiṃ stūyase mayā| yayā tvayā jagatsraṣṭā jagatpātyatti yo jagat|| 1.83||
Sanskrit
सोऽपि निद्रावशं नीतः कस्त्वां स्तोतुमिहेश्वरः । विष्णुः शरीरग्रहणमहमीशान एव च ॥ १.८४॥
বাংলা
সোঽপি নিদ্রাবশং নীতঃ কস্ত্বাং স্তোতুমিহেশ্বরঃ । বিষ্ণুঃ শরীরগ্রহণমহমীশান এব চ ॥ ১.৮৪॥
IAST
so'pi nidrāvaśaṃ nītaḥ kastvāṃ stotumiheśvaraḥ| viṣṇuḥ śarīragrahaṇamahamīśāna eva ca|| 1.84||
Sanskrit
कारितास्ते यतोऽतस्त्वां कः स्तोतुं शक्तिमान् भवेत् । सा त्वमित्थं प्रभावैः स्वैरुदारैर्देवि संस्तुता ॥ १.८५॥
বাংলা
কারিতাস্তে যতোঽতস্ত্বাং কঃ স্তোতুং শক্তিমান্ ভবেত্ । সা ত্বমিত্থং প্রভাবৈঃ স্বৈরুদারৈর্দেবি সংস্তুতা ॥ ১.৮৫॥
IAST
kāritāste yato'tastvāṃ kaḥ stotuṃ śaktimān bhavet| sā tvamitthaṃ prabhāvaiḥ svairudārairdevi saṃstutā|| 1.85||
Sanskrit
मोहयैतौ दुराधर्षावसुरौ मधुकैटभौ । प्रबोधं च जगत्स्वामी नीयतामच्युतो लघु ॥ १.८६॥
বাংলা
মোহযৈতৌ দুরাধর্ষাবসুরৌ মধুকৈটভৌ । প্রবোধং চ জগত্স্বামী নীযতামচ্যুতো লঘু ॥ ১.৮৬॥
IAST
mohayaitau durādharṣāvasurau madhukaiṭabhau| prabodhaṃ ca jagatsvāmī nīyatāmacyuto laghu|| 1.86||
Sanskrit
बोधश्च क्रियतामस्य हन्तुमेतौ महासुरौ ॥ १.८७॥
বাংলা
বোধশ্চ ক্রিযতামস্য হন্তুমেতৌ মহাসুরৌ ॥ ১.৮৭॥
IAST
bodhaśca kriyatāmasya hantumetau mahāsurau|| 1.87||
Sanskrit
ऋषिरुवाच ॥ १.८८॥
বাংলা
ঋষিরুবাচ ॥ ১.৮৮॥
IAST
ṛṣiruvāca|| 1.88||
Sanskrit
एवं स्तुता तदा देवी तामसी तत्र वेधसा ॥ १.८९॥
বাংলা
এবং স্তুতা তদা দেবী তামসী তত্র বেধসা ॥ ১.৮৯॥
IAST
evaṃ stutā tadā devī tāmasī tatra vedhasā|| 1.89||
Sanskrit
विष्णोः प्रबोधनार्थाय निहन्तुं मधुकैटभौ । नेत्रास्यनासिकाबाहुहृदयेभ्यस्तथोरसः ॥ १.९०॥
বাংলা
বিষ্ণোঃ প্রবোধনার্থায নিহন্তুং মধুকৈটভৌ । নেত্রাস্যনাসিকাবাহুহৃদযেভ্যস্তথোরসঃ ॥ ১.৯০॥
IAST
viṣṇoḥ prabodhanārthāya nihantuṃ madhukaiṭabhau| netrāsyanāsikābāhuhṛdayebhyastathorasaḥ|| 1.90||
Sanskrit
निर्गम्य दर्शने तस्थौ ब्रह्मणोऽव्यक्तजन्मनः । उत्तस्थौ च जगन्नाथस्तया मुक्तो जनार्दनः ॥ १.९१॥
বাংলা
নির্গম্য দর্শনে তস্থৌ ব্রহ্মণোঽব্যক্তজন্মনঃ । উত্তস্থৌ চ জগন্নাথস্তযা মুক্তো জনার্দনঃ ॥ ১.৯১॥
IAST
nirgamya darśane tasthau brahmaṇo'vyaktajanmanaḥ| uttasthau ca jagannāthastayā mukto janārdanaḥ|| 1.91||
Sanskrit
एकार्णवेऽहिशयनात्ततः स ददृशे च तौ । मधुकैटभौ दुरात्मानावतिवीर्यपराक्रमौ ॥ १.९२॥
বাংলা
একার্ণবেঽহিশযনাত্ততঃ স দদৃশে চ তৌ । মধুকৈটভৌ দুরাত্মানাবতিবীর্যপরাক্রমৌ ॥ ১.৯২॥
IAST
ekārṇave'hiśayanāttataḥ sa dadṛśe ca tau| madhukaiṭabhau durātmānāvativīryaparākramau|| 1.92||
Sanskrit
क्रोधरक्तेक्षणावत्तुं ब्रह्माणं जनितोद्यमौ । समुत्थाय ततस्ताभ्यां युयुधे भगवान् हरिः ॥ १.९३॥
বাংলা
ক্রোধরক্তেক্ষণাবত্তুং ব্রহ্মাণং জনিতোদ্যমৌ । সমুত্থায ততস্তাভ্যাং যুযুধে ভগবান্ হরিঃ ॥ ১.৯৩॥
IAST
krodharaktekṣaṇāvattuṃ brahmāṇaṃ janitodyamau| samutthāya tatastābhyāṃ yuyudhe bhagavān hariḥ|| 1.93||
Sanskrit
पञ्चवर्षसहस्राणि बाहुप्रहरणो विभुः । तावप्यतिबलोन्मत्तौ महामायाविमोहितौ ॥ १.९४॥
বাংলা
পঞ্চবর্ষসহস্রাণি বাহুপ্রহরণো বিভুঃ । তাবপ্যতিবলোন্মত্তৌ মহামাযাবিমোহিতৌ ॥ ১.৯৪॥
IAST
pañcavarṣasahasrāṇi bāhupraharaṇo vibhuḥ| tāvapyatibalonmattau mahāmāyāvimohitau|| 1.94||
Sanskrit
उक्तवन्तौ वरोऽस्मत्तो व्रियतामिति केशवम् ॥ १.९५॥
বাংলা
উক্তবন্তৌ বরোঽস্মত্তো ব্রিযতামিতি কেশবম্ ॥ ১.৯৫॥
IAST
uktavantau varo'smatto vriyatāmiti keśavam|| 1.95||
Sanskrit
श्रीभगवानुवाच ॥ १.९६॥
বাংলা
শ্রীভগবানুবাচ ॥ ১.৯৬॥
IAST
śrībhagavānuvāca|| 1.96||
Sanskrit
भवेतामद्य मे तुष्टौ मम वध्यावुभावपि ॥ १.९७॥
বাংলা
ভবেতামদ্য মে তুষ্টৌ মম বধ্যাবুভাবপি ॥ ১.৯৭॥
IAST
bhavetāmadya me tuṣṭau mama vadhyāvubhāvapi|| 1.97||
Sanskrit
किमन्येन वरेणात्र एतावद्धि वृतं मया ॥ १.९८॥
বাংলা
কিমন্যেন বরেণাত্র এতাবদ্ধি বৃতং মযা ॥ ১.৯৮॥
IAST
kimanyena vareṇātra etāvaddhi vṛtaṃ mayā|| 1.98||
Sanskrit
ऋषिरुवाच ॥ १.९९॥
বাংলা
ঋষিরুবাচ ॥ ১.৯৯॥
IAST
ṛṣiruvāca|| 1.99||
Sanskrit
वञ्चिताभ्यामिति तदा सर्वमापोमयं जगत् ॥ १.१००॥
বাংলা
বঞ্চিতাভ্যামিতি তদা সর্বমাপোমযং জগত্ ॥ ১.১০০॥
IAST
vañcitābhyāmiti tadā sarvamāpomayaṃ jagat|| 1.100||
Sanskrit
विलोक्य ताभ्यां गदितो भगवान् कमलेक्षणः । आवां जहि न यत्रोर्वी सलिलेन परिप्लुता ॥ १.१०१॥
বাংলা
বিলোক্য তাভ্যাং গদিতো ভগবান্ কমলেক্ষণঃ । আবাং জহি ন যত্রোর্বী সলিলেন পরিপ্লুতা ॥ ১.১০১॥
IAST
vilokya tābhyāṃ gadito bhagavān kamalekṣaṇaḥ| āvāṃ jahi na yatrorvī salilena pariplutā|| 1.101||
Sanskrit
ऋषिरुवाच ॥ १.१०२॥
বাংলা
ঋষিরুবাচ ॥ ১.১০২॥
IAST
ṛṣiruvāca|| 1.102||
Sanskrit
तथेत्युक्त्वा भगवता शङ्खचक्रगदाभृता । कृत्वा चक्रेण वै छिन्ने जघने शिरसी तयोः ॥ १.१०३॥
বাংলা
তথেত্যুক্ত্বা ভগবতা শঙ্খচক্রগদাভৃতা । কৃত্বা চক্রেণ বৈ ছিন্নে জঘনে শিরসী তযোঃ ॥ ১.১০৩॥
IAST
tathetyuktvā bhagavatā śaṅkhacakragadābhṛtā| kṛtvā cakreṇa vai chinne jaghane śirasī tayoḥ|| 1.103||
Sanskrit
एवमेषा समुत्पन्ना ब्रह्मणा संस्तुता स्वयम् । प्रभावमस्या देव्यास्तु भूयः शृणु वदामि ते ॥ १.१०४॥
বাংলা
এবমেষা সমুত্পন্না ব্রহ্মণা সংস্তুতা স্বযম্ । প্রভাবমস্যা দেব্যাস্তু ভূযঃ শৃণু বদামি তে ॥ ১.১০৪॥
IAST
evameṣā samutpannā brahmaṇā saṃstutā svayam| prabhāvamasyā devyāstu bhūyaḥ śṛṇu vadāmi te|| 1.104||
Sanskrit
। ऐं ॐ ।
বাংলা
। ঐং ॐ ।
IAST
| aiṃ oṃ|
Sanskrit
॥ स्वस्ति श्रीमार्कण्डेयपुराणे सावर्णिके मन्वन्तरे देवीमाहात्म्ये मधुकैटभवधो नाम प्रथमोऽध्यायः ॥ १॥
বাংলা
॥ স্বস্তি শ্রীমার্কণ্ডেযপুরাণে সাবর্ণিকে মন্বন্তরে দেবীমাহাত্ম্যে মধুকৈটভবধো নাম প্রথমোঽধ্যাযঃ ॥ ১॥
IAST
|| svasti śrīmārkaṇḍeyapurāṇe sāvarṇike manvantare devīmāhātmye madhukaiṭabhavadho nāma prathamo'dhyāyaḥ|| 1||
Sanskrit
उवाच १४, अर्धश्लोकाः २४, श्लोकाः ६६, एवमादितः ॥ १०४॥
বাংলা
উবাচ ১৪, অর্ধশ্লোকাঃ ২৪, শ্লোকাঃ ৬৬, এবমাদিতঃ ॥ ১০৪॥
IAST
uvāca 14, ardhaślokāḥ 24, ślokāḥ 66, evamāditaḥ|| 104||
The 22-step reading sequence
